De dichtbundel

Op 29 nevember 2025 is de nuwe dichtbundel ’Vier je oigen taal’ voor ’t front brocht in Friesland in de St. Jacobikerk te St. Jacobiparochie.

De bundel in uitgeven deur uitgeveraai Frysk en Frij, weerbai redakteur Goasse Brouwer de grôte animator van dut project is.
Om 11.00 uur zat de zaal vol en begon ’t pregram. Margriet Brandsma, had de algehêle loiding in hande en hiette de mense van harte welkom. Deernei boôd ze ’n exemplaar van de dichtbundel an an Arno Brok, de kommissaris van de keuning in Friesland. Dhr. Brok hield ’n betoog die d’r op rooide, weerin hai z’n oigen sterk maakte voor ’t behoud van de streektale.

De Bundel is ’n groôt succes worren, d’r hewwe 222 dichters uit heêl Nederland en deerbuiten an meidein, weeronder 9 dichters uit Westfriesland. ’t Gong bai mekaar om zô’n 70 onderskaaiene streektale zôas Drents, Achterhoeks, Twents, Limburgs, Nord Fries, Brabants enz. De dichters uit Westfriesland benne: Minke de Boer, Ina Broekhuizen-Slot, Dita de Haan van Rooij, Diane Kliffen, Martine Meester, Joke Sijs, Tom Wester, Netty Zander en Kees Takken.

Nei ’t snokkere betoog van dhr. Brok liet voordreigster Aggie Meijer ’n lied in ’t Bildts hore. Deernei zong de nuwe Friezin uit Oekraïne, Nataliia Gryschenko, twei liederen weeronder ’t Friese volkslied. Wat ’n stem heb die moid!

Deerrnei ware d’r streektaalvoordrachte. Tusken deur tradde de Fryske Dûnsers op.
Liedjeszanger Piter Wilkens sloôt de ochend in ’t Fries of met de ‘Nije Taalbalade’, weerbai de zaal ’t refroin meezong. De tekst gaf woinig houp voor ’t Fries. Alle couplette oidigde met: Dut is niet ’n taal die verandert, dut is ’n taal die doôdgaat.

De Fryske Dûnsers

De soep en de broôdjes die onder de middeg eten wiere, smaakte merakel best.

Nei de pauze kwamme d’r eerst voordrachte van streektaaldichters. Hiernei was ’r ’t forum, bestrukt deur Margriet Brandsma. De deêlnemers achter de tafel ware: Mirca Antolovic (direkteur Tûmba kenniscentrum), Jelske Dijkstra (project manager Fryske Akademy), Tsead Bruinsma (dichter des vaderlands 2019 en 2020), Tialda Hoogeveen (ambassadrice it Fryske Berneboek) en Doutsen van Gosliga (scenarist en dramaschrijver).
’t Gong deerbai onder meer over taal en oigenhoid, taalbehoud en taaldiskriminasie. De vraag wier steld hoe erg of ’t oigenlek is al gaat ’r ’n taal vort. De meninge verskilde.
’t Gong wat oôs betrof teveul over ’t Fries.
As leste ware d’r weer voordrachte van streektaaldichters weerbai ok Westfriesland an bod kwam. Joke Sijs verteugenwoordigde oôze streek met ’n gevoelvol gedicht over heur moeder dat ‘Moerstaal’ hiet. Hieronder staat ie.
Bai ’t ofskoidswoordje zee Margriet Brandsma dat ’t hiermee niet is ofloupen is, maar dat ’r ankend jaar weer ’n bundel komt. Die gaat den over vraihoid.
’t Was ’n mooie dag weerbai ’t oôs nag weer ’s duidelek worren is, dat ’t in stand houwe van oôs dialekt ’n goeie zaak is en dat are dat ok vinde.
Wul je meer wete, gaan den nei: https://fryskenfrij.nl/

Tom Wester

Dichteres Joke Sijs

Moerstaal

'k Hoor de ouwerwisse klanke,
oftig in moin moeders huis.
Met ’t klimmen van de jare,
komt ze in die taal weer thuis.

Moeder weunt weer in die woorde,
da's voor heur toch heêls gien keg.
Rap van tong komme verhale.
In 't Westfries weet zai de weg.

In die zangerige zinne,
loit 'n wirreld van gevoel.
Zat gebruikt gien grôte woorde
maar zoít toch 'n hêleboel.

Heur velangst, poin, houp en bloidskip,
noemt ze in die woorde niet.
Maar in: ‘Nôh’, dat iende woordje,
loit heur liefde en verdriet.

Met zoin houfd teugen heur skouwer,
stroelt ze zacht heur zeuns gezícht.
Zoit den enkeld: 'Och moin joôje.'
't Is genog, zoin hart wort licht!

Is zai strakkies tusken sterre,
raak ik heur toch niet echt kwoit.
Hoor ik heur, hier nag van binnen,
in die klanke voor altoid.

Joke Sijs